Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên vàng của thể loại văn học tuổi vị thành niên, khi những cuốn sách có vẻ ngoài dành cho các thiếu niên thực ra lại nhận được sự yêu thích không kém của các độc giả ở mọi thế hệ. Giống như Harry Potter và Katniss Everdeen, họ xây dựng các nhân vật và hình tượng trở thành tiền tệ trong văn hóa đàm luận của chúng ta – và được truyền cảm hứng bởi các nhà văn xuất sắc tạo nên thể loại này.

Nhằm tôn vinh những cuốn sách hay nhất dành cho tuổi mới lớn và trẻ em, tạp chí TIME đã làm khảo sát và tham khảo ý kiến với các đồng nghiệp uy tín như nhà thơ của trẻ em Mỹ Kenn Nesbitt, nhà sử học thiếu nhi Leonard Marcus, Trung tâm minh họa văn học thiếu nhi quốc gia, Trung tâm độc giả trẻ tại thư viện Quốc hội, Tổ chức khả năng ngôn ngữ Every Child a Reader cùng 10 nhà sách độc lập. Với sự giúp đỡ của họ, chúng tôi tạo ra danh sách 10 tác phẩm văn học tuổi vị thành niên hay nhất mọi thời đại.

1. The Absolutely True Diary of a Part-time Indian (Nhật Ký Hoàn Toàn Có Thật Của Một Người Anh Điêng Bán Thời Gian) – Sherman Alexie

Một cuốn tiểu thuyết dành cho tuổi vị thành niên (minh họa bởi Ellen Forney) về gia đình và tài sản thừa kế thông qua chàng trai trẻ Arnold Spirit, giằng xé giữa cuộc sống đã được sắp đặt trước và trường trung học rộng lớn cho người da trắng nơi anh ta học. Các chi tiết được vẽ lên một cách sắc bén, nhưng cuốn tiểu thuyết này, cùng với chủ đề khám phá bản thân của nó, lại hướng đến những người đọc trẻ ở khắp mọi nơi.

2. Harry Potter (series) – J.K.Rowling

Liệu còn điều gì hơn để nói về hình tượng mẫu mực đặc quyền này? Hay là: 7 năm sau khi tập cuối cùng được xuất bản, những người đọc dù già hay trẻ vẫn luôn phát điên trước mỗi tin đồn dù là nhỏ nhất về một cậu chuyện mới của Potter.

3. The Book Thief (Kẻ trộm sách) – Marcus Zusak

Đối với nhiều người đọc trẻ, cuốn tiểu thuyết này mang lại cái nhìn sâu sắc đầu tiên về những kẻ giết người hàng loạt. Mặc dù nỗi kinh hoàng luôn vây quanh Liesel, một cô gái trẻ người Đức, nhưng vẫn còn đó dấu hiệu của tình bạn, tình yêu và lòng khoan dung – như một thứ ánh sáng giải thoát con người ta khỏi bóng tối.

4. A Wrinkle in Time (Nếp gấp thời gian) – Madeleine L’Engle

Cuộc phiêu lưu siêu thực này đã mang lại cho nhiều thế hệ thiếu nhi trải nghiệm mê mẩn sững sờ đầu tiên, với nhân vật Meg du hành ngang qua không gian thứ năm để tìm kiếm người cha của mình. Nhưng cuốn sách khoa học viễn tưởng này cũng mang đến một thông điệp: Meg đã học được tính độc lập và lòng can đảm trong suốt cuộc hành trình.

5. Charlottle’s Web (Charlotte và Wilbur) – E.B. White

Người đọc vẫn luôn bị lôi cuốn vào sự giản dị mộc mạc và vẻ đẹp của loài nhện, sự thành tâm của Charlottle dành cho người bạn lợn Wilbur của cô. Mặc dù nông trại gia đình đã ít thông dụng hơn chúng trước đây vào những năm 1952, tiểu thuyết của E.B. White vẫn duy trì không bị ảnh hưởng theo năm tháng bởi sự vĩnh cửu trong suy ngẫm về sức mạnh của tình bạn cùng với văn phong thật tuyệt vời.

6. Holes (Hố) – Louis Sachar

Câu chuyện về một lời nguyền gia đình, những người lén lút vụng trộm võ đoán và những con thằn lằn độc hại di chuyển tiến lùi qua thời gian, kể về cuộc đời Stanley Yelnats IV đã kết thúc như thế nào trong trại giam của các thanh thiếu niên. Đó là lời giới thiệu tới thể loại văn tường thuật phức tạp, tràn ngập những vui đùa, ấm áp và một kẻ bất lương đúng nghĩa không thể nào quên.

7. Matilda (Cô bé Matilda) – Roald Dahl

Cùng với lời xin lỗi đến Charlie and the Chocolate Factory đáng yêu, cuốn sách này có lẽ là cuốn thuyết phục nhất của Roald Dahl danh cho người trẻ. Matilda đáng thương cảm thấy bị cản trở và phớt lờ từ phía gia đình của mình – một suy nghĩ được rất nhiều các bạn trẻ trước 13 tuổi chia sẻ. Họ không chia sẻ năng lực phép thuật cùng cô, nhưng đó chính là sức hấp dẫn lâu dài của cuốn sách văn học vui nhộn này.

8. The Outsiders (Ngựa chứng đầu xanh) – S.E. Hinton

Xuất bản khi tác giả mới chỉ 18 tuổi, cuốn tiểu thuyết dành cho người đến tuổi vị thành niên này đưa ra những bằng chứng rằng kể cả những người viết trẻ nhất vẫn có thể mang lại những hiểu biết có giá trị sâu sắc. Cái nhìn đáng chú ý của cô với Ponyboy và gang life vào những năm 1960 đã mang đến sự đồng thuận đến vài thập kỉ với tất cả những người đọc khác nhau, dù họ có vẻ đồng cảm hơn với the Greasers hay the Socs.

9. The Phantom Tollbooth – Norton Juster

Trong một câu chuyện cổ tích hóm hỉnh, sắc bén giải thích về ngôn ngữ và toán học thông qua một cuộc phiêu lưu của những kẻ giang hồ dễ mến trên Vương quốc của sự hiểu biết, những hình vẽ kì dị bất thường của Jules Feiffer cùng với ngôn ngữ đơn giản, phép nội suy về những ý tưởng phức tạp của Juster đã cùng mang người đọc đến Digitopolis và Ngọn núi của sự ngu dốt.

10. The Giver (Người truyền kỳ ức) -Lois Lowry

Câu truyện về việc khám phá bản thân trong một xã hội lạc lõng này có một nhân vật trung tâm không thể nào quên, Jonas, và một thông điệp còn mãi – nỗi đau và tổn thương chiếm một vị trí quan trọng trong mỗi cá nhân và trong xã hội, và để quên chúng đi thì ta phải đánh mất thứ khiến ta trở thành con người.

11. Are you there God? It’s me, Margaret (Chúa có ở đó không? Là con, Margaret) – Judy Blume

Margaret 12 tuổi, có mẹ thuộc đạo Cơ Đốc và cha là người Do Thái, tìm kiếm tín ngưỡng giáo hội của mình trong khi tìm cách vượt qua định kiến xã hội và những thách thức cá nhân của một cô gái chưa đến tuổi 13.

12. To Kill A Mockingbird (Giết con chim nhại) – Harper Lee

Scout Finch lớn lên trong thời kỳ phân biệt chủng tộc sâu sắc tại miền Nam nước Mỹ, nơi mà cha cô, luật sư Atticus Finch, đang bảo vệ một người đàn ông da đen bị buộc tội cưỡng hiếp một cô gái da trắng.

13. Roll of Thunder, Hear My Cry – Mildred Taylor

Một gia đình người da đen trong thời kì đại khủng hoảng tại miền Nam nước Mỹ đang vật lộn với nạn phân biệt chủng tộc.

14. Anne of Green Gables (Anne tóc đỏ dưới chái nhà xanh) – L.M. Montgomery

Anne trẻ trung đầy năng lượng chuyển đến ở với cha mẹ nuôi và thích nghi với nơi ở mới của cô tại Green Gables.

15. The Chronicles of Narnia (Biên niên sử Narnia) – C.S. Lewis

Peter, Susan, Edmund và Lucy, 4 anh chị em ruột sơ tán khỏi London trong cuộc Chiến tranh Thế giới thứ 2, bước vào thế giới phép màu Narnia nơi mà họ nhận trách nhiệm giải cứu vương quốc từ tay mụ Phù thủy Trắng.

16. Monster – Walter Dean Myers

Tiểu thuyết tường thuật về phiên xét xử một thiếu niên người Mỹ gốc Phi về tội giết người ở New York, được viết pha trộn giữa ngôi thứ nhất trong bản cáo trạng và ngôi thứ ba.

17. The Golden Compass – Philip Pullman

Cô bé Lyra Belacqua chỉ huy một cuộc chiến ở Bắc cực nhằm giải cứu những đứa trẻ bị bắt cóc và đưa chúng thoát khỏi phần “con” của mình trong thế giới tưởng tượng. Cuốn truyện này tạo ra một bộ ba tác phẩm cùng tên và kèm theo đó là phiên bản điện ảnh năm 2007.

18. Diary of a Young Girl (Nhật ký Anne Frank) – Anne Frank

Sự vô hại và mơ màng đăm chiêu của Frank ẩn giấu dưới sự chiếm đóng của Đức Quốc xã đã bắt được thảm kịch của chế độ phát xít.

19. From the Mixed-up Files of Mrs. Basil E. Frankweiler – E.L. Konigsburg

Claudia Kincaid, một thần đồng lớp Sáu và em trai 9 tuổi Jamie trốn nhà ra ngoại ô thành phố New York và tới Bảo tàng nghệ thuật Metropolitan, nơi chúng khảm phá ra các hiện vật dược trưng bày và tìm hiểu bí ẩn về một pho tượng thiên thần bằng đá cẩm thạch mới được phát hiện của một nhà điêu khắc vô danh.

20. Looking for Alaska – John Green

Miles Halter học tại một trường nội trú năm đầu Trung học, cậu ta nhanh chóng kích hoạt khả năng rượu chè thiên phú ở trường và rơi vào lưới tình với một cô nàng bí ẩn có tên Alaska.

21. The curious incident of the Dog in the Night-time (Bí ẩn con chó lúc nửa đêm) – Mark Haddon

Một cậu bé tự kỉ điều tra cái chết của con chó nhà hàng xóm, đồng thời khám phá ra sự khó khăn và mâu thuẫn của cuộc sống thường ngày từ một góc nhìn ngoại cảnh.

22. Little House on the Prairie (Ngôi nhà nhỏ trên thảo nguyên) – Laura Ingalls Wilder

Cuốn sách này đã tạo ra một chuỗi các tác phẩm kế tiếp và chương trình truyền hình ăn theo dựa trên trải nghiệm trưởng thành của chính Wilder tại miền Trung Tây nước Mỹ cuối thế kỉ XIX.

23. Miraculous Journey of Edward Tulane (Chuyến phiêu lưu diệu kỳ của Edward Tulane) – Kate DiCamillo

Câu chuyện kể về cuộc hành trình gian nan của một chú thỏ búp bê từ người chủ này sang người chủ khác và dạy cho họ cách quan tâm và yêu thương người khác.

24. Wonder (Điều kỳ diệu) – R.J. Palacio

August Pullman, người mắc chứng biến dạng sọ hiếm, quyết định dừng việc học tại nhà và ghi tên vào trường cấp hai Breecher Prep, nhưng cậu phải vượt qua sự bắt nạt và trêu chọc từ những người bạn cùng học.

25. The sword in the Stone (in The Once and Future King series) – T.H. White

White mang đến một câu chuyện chưa kể về tuổi thơ của Hoàng đế huyền thoại Arthur và quá trình luyện tập của ngài dưới sự chỉ dẫn của thuật sĩ Merlyn năm 1938.

26. The Catcher in the Rye (Bắt trẻ đồng xanh) – J.D. Salinger

Kẻ ngỗ ngược huyền thoại Holden Caulfield bị đuổi khỏi trường nội trú và đang lang thang ở New York, vật lộn với sự giác ngộ của chính mình trong cuốn sách mô tả nỗi sợ hãi của tuổi mới lớn vượt thời gian.

27. Little Women (Những cô gái nhỏ) – Louisa May Alcott

Bốn chị em nhà March lớn lên trong một gia đình nghèo tại New England giữa cuộc nội chiến. Trong “Những cô gái nhỏ” (Little Women), các em đã làm quen với Meg, Jo, Beth, Amy, anh chàng hàng xóm Laurie và vẫn còn mãi dư âm tình bạn, tình yêu ngọt ngào của họ. Vậy các cô gái lớn lên như thế nào? Cuộc sống của họ diễn biến ra sao? Meg có cưới John Brooke không? Tình bạn giữa Jo và Laurie ngày càng sâu đậm? Sức khoẻ của Beth đã khá lên chưa? Còn Amy có thể theo đuổi sự nghiệp em mơ ước không? Để trả lời những thắc mắc của bạn đọc nhỏ tuổi, chúng tôi xin giới thiệu những phần tiếp theo của câu chuyện về bốn chị em nhà March, rồi cả những cậu con trai, con gái của họ khi các cô lập gia đình. Đây cũng là những tập sách đem lại thành công rực rỡ cho tác giả.

28. The Adventures of Huckleberry Finn (Những cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn) – Mark Twain

Tác phẩm văn học kinh điển nói về Huck Finn và tù nhân trốn ngục Jim vượt sông Mississipi.

29. The Hobbit (Chàng Hobbit) – J.R.R. Tolkien

Bilbo Baggins tạo nên một cuộc phiêu lưu thông qua ngòi bút khéo léo của Tolkien trong khúc dạo đầu tới bộ ba Chúa tể những chiếc nhẫn.

30. The Wonderful Wizard of Oz (Phù thủy xứ Oz) – Frank L. Baum

Dorothy đã rời khỏi quê nhà Kansas của mình tới vùng đất Oz trong cuốn tiểu thuyết năm 1990 của Baum, cuốn sách được chuyển thể thành công sang nhạc kịch và phim điện ảnh.

Hoàng Dung (theo TIME)

Xem tiếp Phần 2 | Phần 3

Advertisements

Published by Bookaholic

reading gone wild

Leave a comment

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Create your website at WordPress.com
Get started
%d bloggers like this: